Debaty sejmoweIV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych bezrobotnych

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z przekazaną przy piśmie z dnia 29 stycznia br., znak: SPS-0202-5595/01, interpelacją pana posła Jana Kulasa w sprawie ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych uprzejmie informuję, co następuje:    Problemy finansowe, jakie dotyczyły powiatowych urzędów pracy w 2000 r. wynikały zarówno z niedoboru środków Funduszu Pracy, jak i braku wystarczających kwot na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub stypendium.    Składki na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych uprawnionych do zasiłku urzędy pracy opłacają w ciężar podatku dochodowego (zaliczki) od osób fizycznych naliczanego od zasiłków dla bezrobotnych. Składki te opłacane są na bieżąco i nie obciążają Funduszu Pracy. Natomiast środki na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych nieposiadających prawa do zasiłku lub stypendium ujmowane są w budżetach wojewodów i przekazywane przez wojewodów na konta powiatowych urzędów pracy będących jednostkami organizacyjnymi samorządów powiatowych, które są jedynie płatnikami tych składek.    W ustawie budżetowej na 2000 r. na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne dla bezrobotnych nieposiadających prawa do zasiłku lub stypendium, w budżetach wojewodów ujęte zostały środki w kwocie 241,6 mln zł. Ponadto przewidziana została rezerwa celowa na finansowanie tego zadania w wysokości 240,4 mln zł. Powyższa rezerwa została w maju ub.r., na wniosek ministra pracy i polityki społecznej, rozdysponowana przez ministra finansów.    W 2000 r., w związku z wyższym od planowanego wzrostem liczby zarejestrowanych bezrobotnych, według szacunków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej niedobór środków na powyższy cel wyniósł ok. 200 mln zł. Jednocześnie dyrektorzy oddziałów Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z powodu nieopłacania przez powiatowe urzędy pracy składki na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku, prowadzili egzekucję z kont Funduszu Pracy, a następnie również z rachunków bankowych powiatowych urzędów pracy.    Wobec braku możliwości przeznaczenia w ub.r. dodatkowych środków finansowych na opłacenie tych składek w dniu 5 grudnia 2000 r. Rada Ministrów przyjęła rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie wykonania ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (DzU nr 106, poz. 1125) wprowadzające zakaz prowadzenia egzekucji z rachunków bankowych Funduszu Pracy oraz Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.    W ustawie budżetowej na 2001 r., przyjętej przez Sejm RP (przekazanej do Senatu), na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub stypendium przewidziana została kwota 684 mln zł, tj. o 202 mln zł wyższa od przewidywanej na 2000 r. Pomimo tak znacznego zwiększenia w ustawie budżetowej na 2001 r. środków na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku, przy wzroście liczby bezrobotnych kwota powyższa będzie prawdopodobnie niewystarczająca. Jednocześnie uprzejmie informuję, że pomimo trwających jeszcze prac nad ustawą budżetową minister finansów na wniosek wojewodów rozpoczął przekazywanie wojewodom środków budżetowych z przeznaczeniem na spłatę powstałych na koniec ub. r. zobowiązań z tytułu nieopłacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku.    Jednocześnie uprzejmie informuję, że kwestie ubezpieczenia zdrowotnego, m.in. bezrobotnych, reguluje ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (DzU nr 28, poz. 153, z późn. zm.). Zgodnie z przepisami tej ustawy nieopłacenie za bezrobotnych składek na ubezpieczenie zdrowotne nie powoduje wyłączenia tych osób z systemu ubezpieczenia zdrowotnego i pozbawienia uprawnień do opieki zdrowotnej tych osób i członków ich rodzin.    Nadmieniam, że problem opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub stypendium nie był przedmiotem konsultacji z organizacjami bezrobotnych.    Natomiast kwestie ubezpieczenia społecznego reguluje ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU nr 137, poz. 887, z późn. zm.).    Zgodnie z przepisami ww. ustawy bezrobotni pobierający zasiłki dla bezrobotnych podlegają ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu, a pobierające stypendia także ubezpieczeniu wypadkowemu od dnia nabycia prawa do zasiłku lub stypendium do dnia utraty tego prawa. Składki te powiatowe urzędy pracy opłacają z Funduszu Pracy.    W 2000 r. wydatki na opłacenie ww. składek od zasiłków dla bezrobotnych wyniosły 917 mln zł. Składki te, poza nielicznymi przypadkami, opłacane były na bieżąco. Projekt ustawy budżetowej na 2001 r. na opłacenie tych składek przewiduje kwotę prawie 1 mld zł, która powinna umożliwić terminowe ich opłacanie.    Informując o powyższym, z szacunkiem    Minister    Longin Komołowski    Warszawa, dnia 16 lutego 2001 r.